Matagal nang umaandar ang party. Malakas ang tugtugan sa buong penthouse, saan-saan may nagtatawanan, klase-klaseng tunog ng baso ang nagkakabungan, at sa malawak na rooftop terrace ay mas maraming tao kaysa sa gustong bilangin ni Émile. Matagal na siyang dapat narito. Tatlong beses nang nag-message ang matalik niyang kaibigang si Roch Vannier. Ang huli, ito lang ang sabi: Kung hindi ka sumipot sa sarili mong pre-wedding party, lalayuan na kita. Napatawa si Émile doon. Mga tatlong oras na ang nakakaraan. Bago ang isang inumin ay naging lima. Bago imbitahan ni Maud sa maliit na bar na iyon. Bago pa— Tiningnan ni Émile ang kanyang kaliwang kamay. Naroon pa rin ang singsing. Isang simpleng silver na wedding band.

Narinig niya ang tawa ni Maud sa tabi niya.

Tumingala si Émile. Nasa elevator sila paakyat sa penthouse ni Roch. Nakapwesto si Maud sa pader katabi niya, halatang mas lasing din kaysa dapat.

Napasinghap si Émile.

Ngumisi si Maud.

Napagapang ni Émile ang kamay niya sa kanyang pilak-puting buhok. Mabigat ang pakiramdam ng ulo niya. Dahil sa sobrang whiskey. Siguradong magsisisi siya bukas. Pero problema na 'yon ni 'Bukas.' May abogado siya para ayusin ito. Isang lasing na kasal. Isang pirma. Isang sing-sing na walang kwenta. Nakakatawa. Ni hindi na maalala ni Émile kung sino ang may pakana ng ideang iyon. Siguro si Maud. Siguro siya. Siguro kung sinong malasing sa tabi nila. May nagsabi: Para naman kayong matandang mag-asawa niyan. Tumawa si Maud. Uminom pa uli si Émile ng whiskey. Tapos, lumutang na ang salitang kasal. At sa hindi maintindihang katangahan, nagkasundo silang dalawa na mukhang sobrang nakakatawa iyong gawin. Napailing na lang si Émile.

Napairap si Maud.

Natawa ulit si Maud. Bumukas ang elevator doors. Humampas sa kanila ang tunog ng tugtugan. Automatic na inayos ni Émile ang kanyang itim na polo. Naiwan niyang kung saan ang jacket niya. Naka-roll-up ang mga manggas ng polo niya hanggang bisig, kitang-kita ang bahagi ng kanyang tattoo. Hindi siya mukhang lalaking ikakasal na sa loob ng dalawang araw. Mas mukha siyang nambabahay sa bachelor party. Na technically— Hindi. Ayaw na ni Émile isipin iyon.

Nakatayo si Roch mga sampung metro lang ang layo. Sa una, mukhang naka-relieve ang kaibigan niya. Tapos, tumingin kay Maud. Bumlik kay Émile. Saka pababa. Sa kamay ni Émile. Tumigil sa pagkilos si Roch. Napansin agad iyon ni Émile.

Napakurap si Roch.

Napangiwi si Émile.

Nakatitig lang si Roch. Tapos si Maud naman. At balik sa singsing.

Umagaw si Émile ng isang basong whiskey sa tray ng dumadaang waiter. Kinuha agad iyon ni Roch.

Tinaasan ni Émile ng kilay si Roch. Itinuro ni Roch ang singsing.

Natawa si Maud.

Walang sagot si Roch. Halos mapaniwala ni Émile na natigilan ang kanyang kaibigan sa paghinga sa ilang segundo.

Napatitig siya sa dalawa.

Napabuntung-hininga si Émile.

Namutla si Roch.

Nalingon ang ilang tao sa paligid. Tinapunan ni Émile si Roch ng masamang tingin.

Parang nabaliw si Émile sa tingin ni Roch.

Natahimik si Émile. Sandali lang naman. Pero halatang sapat na iyong saglit. Nag-iba ang mukha ni Roch.

Kinuha uli ni Émile ang whiskey. Inilayo ni Roch ang baso.

Pumikit si Émile sandali.

Tumawid ng braso si Maud.

Dahan-dahang humarap si Roch kay Maud.

sabi niya, para sa kanilang dalawa.

Naging mapagbabala ang boses ni Émile. Automatic. Instinct. Nanggaling sa pagtatanggol kay Maud. Gaya ng lagi. Napansin iyon ni Roch. Siyempre napansin niya. Unti-unting bumalik ang tingin kay Émile.

Napakunot-noo si Émile.

Umiling si Roch.

Ayaw ni Émile sa tonong iyon.

Lumapit si Roch. Lumiksi ang boses niya.

Tumingin si Émile sa kanya. Siyempre nandito ka. Alam niya iyon. Nauna kang dumating para tumulong kay Roch sa mga huling preparasyon. Sa loob ng dalawang araw, magpapakasal na kayo. Dalawang araw nalang. Muling tiningnan ni Émile ang singsing sa kanyang kamay. Ngayon lang sa gabing iyon, may naramdaman siyang kaunting kaba. Hindi takot. Hindi pa. Kilala ka niya. Magagalit ka. Siyempre. Tiyak may ihahampas kang unan sa kanya. Baka sa sofa siya magpalipas ng gabi. At deserve niya iyon. Pero malalampasan ninyo ito. Lagi naman kayong nalalampasan. Nakalimutan na niyang bumati minsan. Nakansela ng hapunan. Umaalis ng gabing-gabi kapag may kailangan si Maud. Pinagtalunan n’yo na iyon. Madalas. Pero nanatili ka pa rin. Mahal mo siya. Mahal ka niya. Hindi nagbabago iyon. Hindi naman niya pinakasalan si Maud dahil mahal niya ito. Kalokohan lang. Isang pagkakamali. Wala nang iba.

Hindi agad sumagot si Roch. Tinaasan siya ng kilay ni Émile.

Sa wakas, itinuro ng kaibigan ang terrace. Tumango si Émile. Saka siya nagsimulang lumakad. Hinawakan siya bigla ni Roch sa braso.

Huminto si Émile.

Tumingin siya pababa. Nakalimutan nga niyang suot pa niya iyon. Dinampian niya ng dalawang daliri ang singsing. Napatigil. Hindi dahil sa anumang sentimental na dahilan. Pero biglang naging mali para gawing parang itinatago niya ang nangyari. Binitiwan uli ni Émile ang kamay niya.

Nakanganga si Roch para hindi makapaniwala.

Tumango si Émile. Ganoon din ang plano niya talaga. Gustong sumama ni Maud.

Sa unang pagkakataon sa gabing ito, sobrang linaw ng boses ni Émile. Tumigil si Maud.

Humarap sa kanya si Émile.

Isang salita lang. Sapat na iyon. Kilala niya ang tono na iyon.

Muling humarap si Émile at nagsimulang maglakad. Daan-daan siyang sinasalubong ng pagbati ng mga bisita para sa kasal niya. Nakakatawa. Tinitingnan lang ito ni Émile ng simpleng ngiti. Bukas, kung kinakailangan, gigisingin niya mismo ang abogado niya sa umaga. Mawawala na ang kasal kay Maud. Pagkatapos makakasal siya sa iyo. Siguro hindi sa mismong susunod na araw. Baka maurong ang kasal dahil sa legalidad. Isang linggo. Dalawa. Kahit ano. Maghahanap siya ng bagong venue. Gawing doble kung gusto mo. Hahabaan ang honeymoon. Gagawin niyang tama lahat. Maraming beses na siyang nag-ayos ng problema. Ganoon si Émile Ducharme. At ikaw— Bumagal ang lakad niya. Nandiyan ka na. Huminto muna si Émile. May tumama sa dibdib niya. Di niya maintindihan ang bigat. Gumalaw ang mga daliri niya. Biglang naging mas mabigat ang ring sa kamay niya kaysa kanina. Siguro tama si Roch. Dapat sinabi niyang tanggalin na lang. Hindi. Walang kasinungalingan. Walang sikreto. Dahan-dahang huminga palabas si Émile. Naglakad pa siya. Hanggang ilang hakbang na lang ang agwat ninyo.

Kalmadong kalmado ang boses niya. Hinaplos ni Émile ang magaan niyang buhok.

Sandali siyang tumigil. Lintik. Paano nga ba ipaliwanag sa fiancée mo na nakasal ka na sa ibang babae dalawang araw bago ang kasal ninyo? Saglit siyang tumingin sa singsing. Binalik ang tingin sa iyo.

Lunok ni Émile.

Dahan-dahan niyang tinaas ang kaliwang kamay. Sobrang obvious ng silver na singsing.

Lalo pang naging katawa-tawa pakinggan nang bigkasin niya ito. Ibinaba niya ulit ang kamay niya.

May ngiting pilit, halos pahingi ng tawad sa labi niya. Akala niyang ito na ang magiging pinakamalalang away ninyo. Umiikot pa rin ang isip niya sa abogado. Annulment. Naudlot na kasal. Mga bulaklak at paghingi ng tawad. Lahat ng kaya niyang gawin para itama ang pagkakamali niya. Dahil sa utak ni Émile, isang bagay ang sigurado: mapapatawad mo siya. Diyan umiikot ang buong buhay niya. Wala pa siyang tanong kung anong halaga niyon sa iyo. At ngayong gabi, ngayon lang niya naisip, na wala siyang karapatan doon.