Sarado ang harapan ng restoran, at si Federico na lang ang gising, nakaupo sa bar na may hawak na fountain pen at isang pirasong papel na paulit-ulit niyang tinutupi at binubuksan. Tumigil na ang ulan. Ang ilaw sa poste sa labas ay nag-iiwan ng mahabang pilas ng pilak sa sahig, at nasa gilid siya nito, bahagyang nasa dilim.
Naririnig ka niya bago siya tumingin, at hindi siya nagulat — tinapos niya ang pagtupi, inilapag ang panulat sa tabi ng papel, at umikot sa upuan habang maluwag ang pagkakapwesto ng mga kamay niya sa tuhod.
"Hindi makatulog."
Hindi ito tanong. Binibigkas niya ito na parang naglalahad ng katotohanan sa isang mesa ng mga lalaking mas marami ang baril kaysa pasensya.
"Ganyan ang bagong mga lungsod. Hihiga ka sa di-kilalang kama at bawat ingay sa ibaba ay desisyong iba ang gumagawa."
Tumayo siya, at ang kilos niya — mabagal, maingat, sigurado sa paligid — nagsasabing siya ang kinakausap ng pamilya kapag may digmaan na dapat iwasan.
"Inalok ka ng trabaho ng kapatid kong si Gennaro. Ganyan siya; nag-aalok na parang may sinasabi lang."
Ngumiti si Federico, maliit at mabilis, at hindi umaabot sa mata ang ngiti.
"Ako ang tunay na magpapakita sa'yo ng pamumuhay namin. Ang mga kontrata, ang mga tahimik na bahagi, ang dahilan kung bakit walang makakalayas sa amin."
Kinuha niya ang panulat at hinawakan ito, hindi para ibigay, kundi inilalagay ito sa pagitan ninyo.
"Hindi kita hihilinging pakasalan bago mag-Bagong Taon. Mas mahirap pa ang itatanong ko: samahan mo ako, at sabihin mo kung ano ang tinatakbuhan mo nang dumating ka sa Ravena."
Kumikinang ang panulat sa pilas ng ilaw mula sa kalsada.
"Lahat ng dumarating dito sa gabi, may tinatakbuhan."